Początek i koniec II wojny światowej w powiecie świeckim w książce Huberta Siekierkowskiego

8 maja obchodziliśmy 76. rocznicę zakończenia II wojny światowej w Europie. Jej przebieg na naszym terenie przybliża książka "Działania wojenne na ziemi świeckiej we wrześniu 1939 roku i w styczniu-lutym 1945 roku", wydana przez Bractwo Czarnej Wody i Gminny Ośrodek Kultury w Osiu

Autorem jest historyk-amator, Hubert Siekierkowski (1993-2019) z Wałkowisk w gminie Osie. Niestety, młodego pasjonata historii, szczególnie dziejów II wojny światowej, pokonała przed blisko dwoma laty nieuleczalna choroba. Zostawił po sobie jednak rękopis.

Książka liczy 155 stron i składa się z dwóch części. W pierwszej, zatytułowanej "A więc wojna", na stronach od 7. do 108. Autor przedstawił siły zbrojne Polski i Niemiec; ich strukturę, uzbrojenie, liczebność. Sporo miejsca poświęcił niemieckim ugrupowaniom na Pomorzu oraz strategiom ich natarcia, a także jednostkom Wojska Polskiego i ich planom obrony Pomorza. W kolejnych rozdziałach szczegółowo opisał walki prowadzone na ziemi świeckiej i w jej otoczeniu przez poszczególne jednostki WP. Znaczną część książki zajmują relacje ich żołnierzy, pochodzące w większości ze zbiorów Instytutu Polskiego i Muzeum im. gen. Sikorskiego w Londynie oraz publikacji poświęconych tej tematyce.

Przedstawił Kampanię Wrześniową widzianą oczyma jej uczestników

To właśnie zebranie i opracowanie w ramach jednej publikacji informacji o przebiegu w powiecie świeckim wojny obronnej Polski w 1939 roku oraz walk związanych z wyzwalaniem jej terenów spod okupacji niemieckiej w 1945 roku jest najważniejszą zaletą książki. Drugą − ogromna liczba wspomnień naocznych świadków tych wydarzeń i ich dobór związany z poszczególnymi jednostkami wojskowymi biorącymi udział w obronie Pomorza. Dzięki takiemu zabiegowi Autora czytelnik widzi przebieg walk w powiecie świeckim oczyma ich bezpośrednich uczestników − dowódców poszczególnych oddziałów, ale też szeregowych żołnierzy. Dostrzega ich ogromne męstwo i wolę walki, ale także poczucie bezradności wobec chaosu organizacyjnego związanego z problemami z łącznością, przede wszystkim zaś z powodu całkowitej przewagi wroga w powietrzu, dziesiątkującego w ramach wojny błyskawicznej poszczególne oddziały i polską ludność cywilną uciekającą drogami naszego powiatu.

Dzięki tym relacjom poznajemy szczegółowy przebieg walk w okolicach: Świecia, Przechowa, Terespola, Grupy, Poledna, Świekatowa, Bukowca, Drzycimia, Osia, Bramki, Krupocina, Tuszynek, Czerska, Chojnic i wielu innych miejscowości. Także sytuację ludności cywilnej na terenach objętych walkami. Orientację w przebiegu poszczególnych operacji wojskowych ułatwiają zamieszczone w książce ilustracje (mapy), ukazujące rozmieszczenie polskich i niemieckich wojsk w przededniu wybuchu wojny, ich przemieszczanie się po powiecie świeckim i jego okolicach w trakcie walk.

Ukazał też zmagania radziecko-niemieckie w powiecie świeckim

W drugiej części zatytułowanej "Rozkwitała jabłoń i ta grusza...", obejmującej strony od 109. do 146. Autor przedstawił zmagania wojenne prowadzone na terenie powiatu świeckiego (ze szczególnym uwzględnieniem gmin Drzycim i Osie w ramach obrony linii Wdy) w końcowej fazie operacji wiślańsko-odrzańskiej. Nie zabrakło charakterystyki radzieckich i niemieckich sił zbrojnych, ich zdolności bojowych oraz rozmieszczenia, a także opisu działań wojskowych poszczególnych formacji w styczniu i lutym 1945 roku, w tym relacji żołnierzy z walk.

Książka dostępna jest także w wersji cyfrowej

Książka podtrzymuje pamięć o bitwach i ich uczestnikach oraz rozszerza wiadomości na temat ich przebiegu. Coraz mniej jest w powiecie świeckim osób pamiętających tamten czas z własnego, życiowego doświadczenia. Pamiątką po zmaganiach wojennych są głównie groby żołnierzy i okolicznościowe obeliski.

Skierowana jest do czytelników zainteresowanych dziejami Pomorza, a w szczególności powiatu świeckiego, ale nie wymaga od nich specjalistycznego wykształcenia w tym kierunku. Załączona na stronach 150-151 netografia w formie kodów QR umożliwia szybkie dotarcie do wybranych publikacji dostępnych w Internecie i rozszerzenie dzięki nim wiedzy historycznej.

Książkę, wydaną w nakładzie 900 egzemplarzy, można otrzymać bezpłatnie w oskim domu kultury. Jej cyfrowa wersja jest dostępna także za darmo na stronie Bractwa Czarnej Wody (http://www.bractwoczarnejwody.org.pl/nasz-region/) oraz Gminnego Ośrodka Kultury (http://gokosie.pl/pliki-do-pobrania/).

Na zdjęciu powyżej Hubert Siekierkowski − autor książki "Działania wojenne na ziemi świeckiej we wrześniu 1939 roku i w styczniu-lutym 1945 roku" i okładka jego publikacji, wydanej przez Bractwo Czarnej Wody i Gminny Ośrodek Kultury w Osiu